Beta Ursae Minoris
![]() ![]() β Ursae Minoris edo Kochab izarraren kokapena | |
Behaketa data Garaia J2000 Ekinokzioa J2000 | |
---|---|
Konstelazioa | Ursa Minor |
Igoera zuzena | 14h 50m 42.32580s |
Deklinazioa | +74° 09′ 19.8142″ |
Itxurazko magnitudea (V) | 2.08 |
Ezaugarriak | |
Mota espektrala | K4 III |
U−B kolore indizea | +1.78 |
B−V kolore indizea | +1.47 |
Astrometria | |
Abiadura erradiala (Rv) | +16.96 km/s |
Berezko mugimendua (μ) | IZ: -32.61 mas/u Dec.: +11.42 mas/u |
Paralajea (π) | 24.91 ± 0.12 mas |
Distantzia | 130,9 ± 0,6 au (40,1 ± 0,2 pc) |
Zehaztasunak | |
Masa | 2.2 ± 0.3 M☉ |
Erradioa | 42.06 ± 0.91 R☉ |
Argitasuna | 390 ± 25 L☉ |
Gainazaleko grabitatea (log g) | 1.83 |
Tenperatura | 4,030 K |
Metaltasuna [Fe/H] | –0.29 dex |
Biratze abiadura (v sin i) | 8 km/s |
Beste izendapenak | |
Kochab, Kocab, Kochah, 7 Ursae Minoris, Al Kaukab al Shamaliyy, BD +74 595, FK5 550, GCTP 3373.00, HD 131873, HIP 72607, HR 5563, SAO 8102. |
Beta Ursae Minoris (β UMi edo Kochab) Ursa Minor konstelazioko bigarren izarrik distiratsuena da eta "orga"ko distiratsuena. Izarrik distiratsuena Iparrizarra da konstelazio horretan. Bere izen tradizionala Kochab da. Iparrizarratik 16ºra dago eta bere itxurazko magnitudea 2,08 da. Hipparcosek egindako paralajeari esker bere distantzia ezagutu ahal dugu, 130,9 argi-urte (40,1 parsec).
Kochab eta bere ondoan dagoen Pherkad erraz ikus daitezke begiekin eta batzuetan "Poloaren zaindari" izena eman izan zaie. K. a. XV. mendetik 500era arte bi izar horiek ziren iparraldea markatzen zutenak, biak baitzeuden distantzia antzekora. Horren ostean Thuban izarra izan zen iparraldeen zegoena eta orain Iparrizarra da. Mugimendu hau prezesioari esker gertatzen da.
Ezaugarriak
Izar erraldoi bat da, K4 III izar sailkapena duena. Eguzkia baino 130 aldiz distiratsuagoa da. Kanpoko geruza Eguzkia baino 42 aldiz handiagoa izateraino hedatu da. Atmosfera luzatu honek Eguzkiaren kanpoko geruzak baino 390 aldiz argi gehiago isurtzen du. 4.080 K da atmosferako kanpoaldearen tenperatura.
Izena
Kochab izenaren jatorria arabieran dago الكوكب al-kawkab "izarra", ziurrenik الكوكب الشمالي al-kawkab al-šamāliyy "ipar izarra" edo, literalki, "zeruko objektua". Izen bera izan zezakeen Polarisek eta ziurrena da grezieraz ΠολΟς ("polos") deitzen zuten izarra hau izatea, iparretik gertuago baitzegoen hau.
Txineraz 北極 (Běi Jí, Ipar Poloa) izenarekin β Ursae Minoris, γ Ursae Minoris, 5 Ursae Minoris, 4 Ursae Minoris eta Σ 1694 objektuek osatzen duten konstelazioa ezagutzen da. Horregatik β Ursae Minorisek 北極二 (Běi Jí èr, Ipar Poloko Bigarrena) izena hartzen du, 帝 (Dì) edo enperadorea ordezkatuz.
Erreferentziak
Kanpo estekak
Datuak: Q14059