Adam Mrozowicki
![]() Portret Adama Mrozowickiego | |
![]() Prus III | |
Rodzina | |
---|---|
Data urodzenia | 1705 |
Data śmierci | 1775 |
Ojciec | Jan Franciszek |
Matka | Klara Telefusówna herbu Łabędź |
Mąż | Ewa Franciszka Puzynianka herbu Oginiec |
Dzieci | Mikołaj Sabba, Barbara Aniela, Tadeusz, Anastazja Julianna Katarzyna, Róża, Józef Michał Wincenty Kazimierz, Klara Marianna, Franciszka Maria, Zofia Helena Klara, Ignacy, Elżbieta Katarzyna Urszula, Stanisław, Wiktoria, Wizyta Teresa[1] |
Adam Mrozowicki herbu Prus III (ur. ok. 1705, zm. 1775) – starosta stęgwilski, regimentarz wojsk koronnych, konfederat barski, skarbnik lwowski, podsędek ziemski lwowski, poseł na sejmy 1740,1764
Życiorys
Urodził się około 1705 roku jako syn Jana Franciszka, sędziego ziemskiego lwowskiego i Klary Telefusówny herbu Łabędź, podczaszanki halickiej, wnuk Jerzego, sekretarza królewskiego[2]. Pisał się z Mrozowic na Sokołowie i Orłowie[3].
5 grudnia 1729 roku został nominowany na urząd podsędka ziemskiego lwowskiego[4], a 22 listopada 1731 roku otrzymał nominację na skarbnika lwowskiego, którym był przez dwa lata[5]. W 1733 roku podpisał elekcję Stanisława Leszczyńskiego z województwem ruskim[6]. W 1740 posłował na Sejm z ziemi halickiej[2]. Wybrawszy karierę wojskową, odegrał w tak zwanej małej wojnie z hajdamakami zasadniczą rolę i z czasem stał się jednym z najbliższych oraz najbardziej zaufanych podkomendnych hetmana wielkiego koronnego Jana Klemensa Branickiego[3][7]. Od 1756 roku pełnił funkcję regimentarza wojsk koronnych na Ukrainie[8]. W 1764 roku posłował na sejm elekcyjny z ziemi lwowskiej i podpisał z województwem ruskim wybór Stanisława Augusta[9].
8 marca 1765 roku król Stanisław August Poniatowski darował mu miasto Wadowice, będące wówczas częścią starostwa zatorskiego[10].
Konfederat barski, komendant i obrońca Baru, regimentarz generalny, a następnie subaltern Joachima Potockiego i jeden z dowódców wojskowych Konfederacji Barskiej na terenie Turcji[11]. Marian Potocki w swoim manifeście z 5 października 1771 skierowanym do swojego kuzyna Joachima Potockiego, regimentarza generalnego Konfederacji oskarżał również Adama Mrozowickiego i jego syna Mikołaja[12]. Po upadku konfederacji i I rozbiorze, powrócił do swoich dóbr w Galicji, gdzie zmarł w 1775 roku[13][14].
Adam Mrozowicki i jego żona Ewa z Puzynów, starostowie stęgwilscy, właściciele wsi Dobrowody koło Monasterzysk, w 1738 roku podarowali obraz Matki Boski Bolesnej swemu słudze Andrzejowi Jaworskiemu[a]. Jaworscy 1 marca 1742 zauważyli, że obraz począł się pocić krwawymi łzami. Potem arcybiskup lwowski Mikołaj Ignacy Wyżycki polecił przenieść obraz do parafialnego kościoła w Monasterzyskach[15].
Zarówno Mrozowicki, jak i jego żona Ewa Franciszka byli członkami Trzeciego Zakonu Regularnego św. Franciszka (Tertius Ordo Regularis Sancti Francisci)[16].
Potomstwo
Żonaty z Ewą Franciszką Puzynianką herbu Oginiec, córką Michała, pisarza wielkiego litewskiego i Zofii Potockiej herbu Srebrna Pilawa, starościanki jabłonowskiej, pozostawił czternaścioro dzieci:
- Mikołaja Sabbę (1739-1827) – podkomorzego JKM, konsyliarza i członka Rady Generalnej Konfederacji Barskiej, rotmistrza chorągwi pancernej, elektora 1764, członka Stanów Galicyjskich
- Barbarę Anielę (1741-1796) – benedyktynkę sakramentkę
- Tadeusza (1742-1774) – kawalera
- Anastazję Juliannę Katarzynę (1743-1774) – pannę
- Różę (1745-) – żonę Józefa hr. Wiesiołowskiego herbu Ogończyk, pułkownika wojsk koronnych
- Józefa Michała Wincentego Kazimierza (1747-1828) – pułkownika JKM, konfederata barskiego, członka Stanów Galicyjskich
- Klarę Mariannę (1748-) – żonę Iwona Świrskiego herbu Szaława, pisarza grodzkiego żydaczowskiego
- Franciszkę Marię (1750-) – żonę Wojciecha Sulatyckiego herbu Sas, skarbnika i wojskiego większego lwowskiego
- Zofię Helenę Klarę (1752-) – żonę Jana Teodora Wisłockiego herbu Sas, miecznika żydaczowskiego i szambelana królewskiego
- Ignacego (1753-1828) – członka Stanów Galicyjskich
- Elżbietę Katarzynę Urszulę (1754-1779) – żonę Feliksa Polanowskiego herbu Pobóg, starosty stęgwilskiego i skarbnika bełskiego
- Stanisława (1757-1832) – członka Stanów Galicyjskich, członka władz tymczasowych Galicji w 1809 roku
- Wiktorię
- Wizytę Teresę (1758-1795) – tłumaczkę literatury historycznej[17][18][19] - żonę Franciszka Stefana hr. Łosia, zm. w 1809 r.
Genealogia
Jerzy Mrozowicki ur. 1605 zm. 1677 | Jadwiga Oleśnicka ur. 1635 zm. ok. 1670 | Piotr Felicjan Telefus ur. 1620 zm. 1706 | Teresa Bydłowska ur. 1643 zm. po 1706 | ||||||||||
Jan Franciszek Mrozowicki ur. 1652 zm. 1714 | Klara Telefusówna ur. 1680 zm. 1738 | ||||||||||||
Ewa Franciszka Puzynianka ur. 1716 zm. 1792 (ślub 1734) | Adam Mrozowicki ur. 1705 zm. 1775 | ||||||||||
Mikołaj Mrozowicki ur. 4.12.1739 zm. 15.07.1827 | Barbara Mrozowicka ur. 30.03.1741 zm. 16.04.1796 | Tadeusz Mrozowicki ur. 1742 zm. p. 1774 | Anastazja Julianna Mrozowicka ur. 13.04.1743 zm. po 1827 | Róża Mrozowicka, żona Józefa hr. Wiesiołowskiego ur. 1745 zm. ok. 1790 | |||||||
Józef Mrozowicki ur. 8.02.1747 zm. 13.04.1828 | Klara Marianna Mrozowicka, żona Iwa Świrskiego ur. 25.08.1748 zm. Po 1800 | Maria Franciszka Mrozowicka, żona Wojciecha Sulatyckiego ur. 12.05.1750 zm. Po 1800 | Zofia Helena Klara Mrozowicka, żona Jana Teodora Wisłockiego ur. 18.05.1752 zm. 1783 | Ignacy Mrozowicki ur. 30.07.1753 zm. 31.01.1828 | Elżbieta Katarzyna Urszula Mrozowicka, żona Feliksa Polanowskiego ur. 25.10.1754 zm. p. 1779 | ||||||
Stanisław Mrozowicki ur. 1757 zm. 1832 | Wiktoria Mrozowicka, żona Franciszka Stefana hr. Łosia ur. 3.07.1758 zm. p. 1787 | Wizyta Mrozowicka ur. 3.07.1758 zm. po 1774 |
Publikacje
- „Defekta całej Ukrainy pro melioratione JW., Wodzowi podane”, Dziunków, 9.11.1759, [w:] „Przegląd Historyczny”, t. 47, 1956, s. 147–151.
- „Suplement in ordine podanego w przeszłym roku Defektu Kraju Ukraińskiego”, 1760, [w:] „Przegląd Historyczny”, t. 47, 1956, s. 147–151.
Zobacz też
Wykaz literatury uzupełniającej: Adam Mrozowicki.
Uwagi
- ↑ Autor artykułu nazywał ich Stęgwilskimi.
Przypisy
- ↑ Księgi metrykalne parafii wyznania rzymskokatolickiego z archidiecezji lwowskiej, 1604-1945, parafia Sokołówka, [w:] Archiwum Główne Akt Dawnych, Inwentarz zespołu: PL, 1 301, sygn. 1912.
- ↑ a b WiesławW. Bondyra WiesławW., Reprezentacja sejmowa Rusi Czerwonej w czasach saskich, Lublin, s. 152-153, 2005 .
- ↑ a b Polski Słownik Biograficzny, t. XXII, 1977, s. 206–208.
- ↑ Akta Grodzkie Lwowskie, t. 282, s. 650.
- ↑ Archiwum Główne Akt Dawnych, Metryka Koronna, Sigillata, 22, k. 89.
- ↑ Elektorowie Władysława IV, Michała Korybuta, Stanisława Leszczyńskiego i spis stronników Augusta III, s. 143.
- ↑ Akta grodzkie i ziemskie z czasów Rzeczypospolitej Polskiej z archiwum tak zwanego bernardyńskiego we Lwowie wskutek fundacyi śp. Aleksandra hr. Stadnickiego, t. XXV, s. 531–535.
- ↑ WiesławW. Bondyra WiesławW., Reprezentacja sejmowa Rusi Czerwonej w czasach saskich, Lublin, s. 152-153., 2005 .
- ↑ Elektorów poczet, którzy niegdyś głosowali na elektów Jana Kazimierza r. 1648, Jana III r. 1674, Augusta II r. 1697 i Stanisława Augusta r. 1764 / wyd. O. Pietruski. Lwów, 1845.
- ↑ AGAD, Metryka Koronna, Sig. 30, k. 44
- ↑ Pułaski K., Pułascy herbu Ślepowron. W: Złota Księga Szlachty polskiej T. Żychlińskiego, t. VIII. Poznań, 1886, s. 364 nn.
- ↑ Wacław Szczygielski: Potocki Marian h. Pilawa (zm. po 1777). W: Polski Słownik Biograficzny, T. XXVIII/1, zeszyt 116. Wrocław — Warszawa — Kraków — Gdańsk — Łódź: Zakład Narodowy Imienia Ossolińskich, Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk, 1983, s. 95.
- ↑ Archiwum Główne Akt Dawnych, Metryka Koronna, Sigillata t. 32, k. 338 (wpis z dnia 3 kwietnia 1775)
- ↑ Biblioteka Czartoryskich, 1951, s. 26, 49
- ↑ Zbigniew Żyromski. Jubileusz pobytu Matki Boskiej Bolesnej z Monasterzysk w Bogdanowicach. „Głos Buczaczan”. 4 (47), Wrocław, 2003, s. 5–8.
- ↑ Życie Serafickie Braci y Sióstr naszych pokutujących Od Serafickiego Oyca Franciszka S. w Trzeciej Regule…,, 1749 .
- ↑ Seweryn Uruski, Rodzina. Herbarz Szlachty Polskiej, t. XI, s. 330–331.
- ↑ Biblioteka Czartoryskich, 1951, s. 26, 49.
- ↑ Księgi metrykalne parafii wyznania rzymskokatolickiego z archidiecezji lwowskiej, 1604-1945, parafia Sokołówka, [w:] Archiwum Główne Akt Dawnych, Inwentarz zespołu: PL, 1 301, sygn. 1912
Bibliografia
- Teodor Żychliński: Kazimierz Pułaski, Pułascy herbu Ślepowron. [W:] Złota Księga Szlachty Polskiej. T. VIII. Poznań, 1886, s. 364 nn.
- Seweryn Uruski: Rodzina. Herbarz Szlachty Polskiej. T. XI. Warszawa, 1914, s. 330–331.
- Wacław Szczygielski: Mrozowicki Adam h. Prus III (ok. 1705–ok. 1776). W: Polski Słownik Biograficzny. T. XXII: Morztyn Zbigniew – Niemirycz Teodor. Wrocław – Warszawa – Kraków – Gdańsk: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1977, s. 206–208.