Gąsówka bladoniebieskawa
![]() | |||
Systematyka | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | grzyby | ||
Typ | podstawczaki | ||
Klasa | pieczarniaki | ||
Rząd | pieczarkowce | ||
Rodzina | incertae sedis | ||
Rodzaj | gąsówka | ||
Gatunek | gąsówka bladoniebieskawa | ||
Nazwa systematyczna | |||
Lepista glaucocana (Bres.) Singer Lilloa 22: 193 (1951) | |||
|
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/10/Lepista_glaucocana_a1_%283%29.jpg/220px-Lepista_glaucocana_a1_%283%29.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/82/Lepista_glaucocana_a1_%281%29.jpg/240px-Lepista_glaucocana_a1_%281%29.jpg)
Gąsówka bladoniebieskawa (Lepista glaucocana (Schumach.) Singer) – gatunek grzybów należący do rzędu pieczarkowców (Agaricales)[1].
Systematyka i nazewnictwo
Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Lepista, Incertae sedis, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].
Po raz pierwszy takson ten zdiagnozował w 1881 r. G. Bresàdola jako Tricholoma glaucocanum, do rodzaju Lepista przeniósł go Singer w 1951 r.[1]
Synonimy[2]:
- Clitocybe glaucocana (Bres.) H.E. Bigelow & A.H. Sm. 1969
- Gyrophila nuda var. glaucocana (Bres.) Quél. 1886
- Lepista nuda var. glaucocana (Bres.) Krieglst. 1991
- Rhodopaxillus glaucocanus (Bres.) Métrod 1943
- Tricholoma glaucocanum Bres. 1881
- Tricholoma glaucocanum Bres. 1881 var. glaucocanum
- Tricholoma glaucocanum var. villii Ricken ex Ade 1923
- Tricholoma nudum var. glaucocanum (Bres.) L. Corb. 1929
Stanisław Domański opisywał ten gatunek pod nazwą różanka naga odmiana błękitnosiwa. Obecną nazwę zaproponował Władysław Wojewoda w 2003 r.[3].
Morfologia
- Kapelusz
Higrofaniczny. Średnica 4–12 cm, wyjątkowo do 16 cm. Początkowo wypukły, potem płaski. Powierzchnia naga, gładka, barwy różowo-fioletowej.
- Blaszki
Bardzo gęste, przy trzonie zaokrąglone, wolne, łatwo oddzielające się od kapelusza. Barwa biaława do jasno różowo-fioletowej
- Trzon
Wysokość 5–10 cm, grubość 1–3 cm, cylindryczny, pełny, sprężysty. Powierzchnia włóknista, o barwie białawej, w dolnej części zazwyczaj pokryta biała grzybnią.
Wodnisty, gruby, biały z lekkim różowym odcieniem. Zapach nieprzyjemny, stęchły
Jasnoróżowy.
Występowanie i siedlisko
Gąsówka bladoniebieskawa występuje w Ameryce Północnej, Europie i Azji. W tej ostatniej podano jej występowanie tylko w Mongolii i Korei[4]. Na terenie Polski do 2003 r. w piśmiennictwie naukowym podano tylko 3 stanowiska[3].
Rośnie na ziemi w lasach liściastych i mieszanych. Owocniki wytwarza od września do października[3].
Znaczenie
Saprotrof[3]. Według niektórych autorów jest grzybem niejadalnym – zarówno ze względu na nieprzyjemny zapach, jak i z uwagi na niebezpieczeństwo pomylenia z trującymi zasłonakami (Cortinarius)[5]. W Rosji jednak uważana jest za grzyb jadalny[6].
Gatunki podobne
Podobna jest gąsówka fioletowawa (Lepista nuda). Jeszcze do niedawna gąsówka bladoniebieskawa uważana była tylko za jej odmianę. Podobna jest także gąsówka brudnofioletowa (Lepista sordida).
Przypisy
- ↑ a b c Index Fungorum. [dostęp 2020-05-13]. (ang.).
- ↑ Species Fungorum. [dostęp 2016-10-29]. (ang.).
- ↑ a b c d Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
- ↑ Discover Life Maps. [dostęp 2016-10-29].
- ↑ Andreas Gminder: Atlas grzybów. Jak bezbłędnie oznaczać 340 gatunków grzybów Europy Środkowej. Warszawa: Weltbild, 2011. ISBN 978-83-258-0588-3.
- ↑ Eric Boa: Wild edible fungi: A global overview of their use and importance to people. FAO, 2004, seria: Non-wood Forest Products 17. ISBN 92-5-105157-7.