Pieprz żuwny
![]() | Zobacz też: Betel. |
![]() | |||
Systematyka[1][2] | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | rośliny | ||
Podkrólestwo | |||
Nadgromada | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Nadklasa | okrytonasienne | ||
Klasa | Magnoliopsida | ||
Nadrząd | magnoliopodobne | ||
Rząd | pieprzowce | ||
Rodzina | pieprzowate | ||
Rodzaj | pieprz | ||
Gatunek | pieprz żuwny | ||
Nazwa systematyczna | |||
Piper betle L. Sp. pl. 1:28. 1753 | |||
| |||
|
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1d/Piper_betle_Blanco1.12-cropped.jpg/220px-Piper_betle_Blanco1.12-cropped.jpg)
Pieprz żuwny, pieprz betelowy, betel (Piper betle) – gatunek rośliny z rodziny pieprzowatych. Pochodzi z Indii i Półwyspu Malajskiego. Uprawiany na terenach południowych Azji Wschodniej.
Morfologia
Pnącze o krzewiastym pokroju. Liście duże, jajowatego kształtu, skórzaste, z wierzchu ciemnozielone, błyszczące. Użyłkowanie od strony dolnej w kolorze czerwonawym. Kwiaty drobne, kwiatostan w kształcie kolby, gęsty i zwisły.
Zastosowanie
Roślina uprawiana dla liści o ostrym smaku i zapachu przypominającym herbatę. Jest malajską używką do żucia rozpowszechnioną pod nazwą betel. Wykorzystywany jest również w tradycyjnej medycynie indyjskiej – ajurwedzie.
Znaczenie w hinduizmie
- Betel otaczany jest szczególnym kultem przez tradycję Barui w Bengalu. Jego znaczenie religijne opisane jest w tekście Radźnirghantha[3].
- Liście betelu wykorzystywane są w trakcie hinduistycznej ceremonii ślubnej.
- Betel symbolicznie reprezentuje boginię Lakszmi.
Przypisy
- ↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
- ↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2009-05-30] (ang.).
- ↑ G.Ch. „Sacret hindu symbols”, s. 107.
Bibliografia
- Rośliny przyprawowe. Warszawa: PWRiL, 1983. ISBN 83-09-00456-7.
- Zbigniew Podbielkowski: Słownik roślin użytkowych. Warszawa: PWRiL, 1989. ISBN 83-09-00256-4.
- Britannica: plant/betel-pepper, plant/betel
- SNL: betel, betelpepper
- EoL: 491360
- Flora of China: 200005554
- Flora of North America: 200005554
- GBIF: 4187904
- identyfikator iNaturalist: 347653
- IPNI: 680605-1
- ITIS: 895503
- NCBI: 13217
- identyfikator Plant List (Royal Botanic Gardens, Kew): kew-2559050
- Plants of the World: urn:lsid:ipni.org:names:680605-1
- identyfikator Tropicos: 25002636
- USDA PLANTS: PIBE4
- CoL: 4J3C8