Przemysław Dakowicz
![]() Przemysław Dakowicz w warszawskim Domu Literatury, 2015 | |||
Data i miejsce urodzenia | 21 września 1977 | ||
---|---|---|---|
doktor habilitowany nauk humanistycznych | |||
Specjalność: literaturoznawstwo | |||
Alma Mater | |||
Doktorat | 27 czerwca 2008 | ||
Habilitacja | 16 października 2020 | ||
Nauczyciel akademicki | |||
Uczelnia | |||
Odznaczenia | |||
![]() ![]() | |||
| |||
Strona internetowa |
Przemysław Dakowicz (ur. 21 września 1977 w Nowym Sączu) – polski poeta, eseista, krytyk literacki i historyk literatury; doktor habilitowany w dziedzinie nauk humanistycznych w dyscyplinie literaturoznawstwo; adiunkt w Katedrze Literatury i Tradycji Romantyzmu Uniwersytetu Łódzkiego[1] (2008–2017), następnie zaś w Katerze Literatury Polskiej XX i XXI wieku UŁ (od października 2017 r.); w latach 2010–2013 także wykładowca literatury współczesnej na Uniwersytecie Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie.
Życiorys
Jest absolwentem I Liceum Ogólnokształcącego im. J. Długosza w Nowym Sączu. Studia magisterskie i doktoranckie ukończył na Uniwersytecie Łódzkim. W trakcie studiów współpracował literacko z łódzkim Teatrem 77. Promotorem jego pracy doktorskiej pt. Lecz ty spomnisz wnuku. Recepcja Norwida w latach 1939–1956. Rzecz o ludziach, książkach i historii był prof. dr hab. Jacek Brzozowski. W 2009 roku rozprawa ta została wyróżniona w konkursie na najlepszą pracę doktorską z dziedziny nauk o kulturze, organizowanym przez Narodowe Centrum Kultury[2]. W roku 2020 uzyskał habilitację.
Jest stałym współpracownikiem dwumiesięcznika literackiego „Topos”, gdzie publikuje swoje wiersze oraz szkice i eseje literackie (m.in. cykl Lekturnik).
Od września 2021 roku kieruje działem poezji i książek poetyckich w miesięczniku „Twórczość”, a od kwietnia 2023 roku pełni funkcję zastępcy redaktora naczelnego tego pisma.
Jest autorem przekładów z literatury czeskiej (m.in. Hrabala, Skácela, Demla, Zahradníčka, Zábrany(inne języki), Kroutvora, Doležala, Mazala¨), które ukazywały się na łamach czasopism literackich. Był pomysłodawcą i redaktorem prowadzącym monograficznych numerów „Toposu” (2020 – numery: 1, 3 [temat: Skácel], 4 [Wysoczyna], 5-6 [temat: Hrabal]; 2021 – nr 2 [temat: Wysoczyna, Zahradníček]; 2022 – nr 1-2 [temat: Praga] i „Twórczości” (2022, nr 10[3]) poświęconych literaturze czeskiej. W czerwcu 2023 roku podczas specjalnego wieczoru autorskiego "czeskie" numery polskich pism były prezentowane w Pradze[4].
Jego teksty drukowane były m.in. w „Arcanach”, „44/Czterdzieści i Cztery”, „Folia Litteraria Polonica”„Frazie”, „Frondzie”, „Kontextach(inne języki)”, „Kresach”, „Litteraria Copernicana”, „Odrze”, „Pamiętniku Literackim”, „Souvislostech(inne języki)”, „Toposie”, „Twórczości”, „Tygodniku Powszechnym”, „Wyspie” i „Zeszytach Literackich”.
Jego książki nagradzano i wyróżniano, m.in. Nagrodą Poetycką 'Orfeusz', Nagrodą Literacką im. Franciszka Karpińskiego i Nagrodą Literacką 'Skrzydła Dedala', przyznawaną przez Bibliotekę Narodową.
Tłumaczony na języki angielski, francuski, czeski, serbski i słoweński.
Twórczość
Poezja
- Süßmayr, śmierć i miłość (Łódź 2002) ISBN 83-85680-39-X
- Albo-Albo (Biblioteka „Toposu”, Sopot 2006) ISBN 83-922647-4-6
- Place zabaw ostatecznych (Biblioteka „Toposu”, Sopot 2010) ISBN 978-83-61002-21-5
- Teoria wiersza polskiego (Biblioteka „Toposu”, Sopot 2013) ISBN 978-83-61002-18-5[5]
- Łączka (wyd. „Arcana”, Kraków 2013) ISBN 978-83-60940-31-0[6]
- Boże klauny (Biblioteka „Toposu”, Sopot 2014) ISBN 978-83-61002-74-1
- Ćwiczenia duchowne. Poematy (wyd. „Sic!”, Warszawa 2016) ISBN 978-83-61967-93-4[7]
- Nauka znikania. Wiersze i rozmowy z lat 2006–2018 (wyd. „Sic!”, Warszawa 2016) ISBN 978-83-65459-24-4[8]
Prace historycznoliterackie
- „Lecz ty spomnisz, wnuku”. Recepcja Norwida w latach 1939–1956. Rzecz o ludziach, książkach i historii (Instytut Badań Literackich PAN, Warszawa 2011) ISBN 978-83-61757-15-3[9]
- Poeta (bez)religijny. O twórczości Tadeusza Różewicza (Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2015) ISBN 978-83-79696-47-5[10]
- Lustra tradycji. Studia i szkice interpretacyjne (Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2018) ISBN 978-83-8142-200-0[11]
Eseistyka i krytyka literacka
- Helikon i okolice. Notatki o poezji współczesnej (Biblioteka „Toposu”, Sopot 2008) ISBN 978-83-61002-48-2
- Obcowanie. Manifesty i eseje (wyd. „Sic!”, Warszawa 2014) ISBN 978-83-61967-74-3
Eseje o historii i kulturze
- Afazja polska (wyd. „Sic!”, Warszawa 2015) ISBN 978-83-61967-85-9[12]
- Afazja polska 2 (wyd. „Sic!”, Warszawa 2016) ISBN 978-83-65459-02-2
- Kwatera zmartwychwstałej pamięci (wyd. „Sic!”, Warszawa 2017) ISBN 978-83-65459-14-5
Diarystyka
- Przeklęte continuum. Notatnik smoleński (wyd. „Arcana”, Kraków 2014)
Redakcja naukowa
- Moja Musierowicz. O twórczości autorki „Jeżycjady”, pod red. P. Dakowicza (wyd. WSHE, Łódź 2008)
Piosenki
- Trwaj chwilo trwaj z repertuaru Elżbiety Adamiak (wyk. Elżbieta Adamiak i Adam Nowak)[13] i zespołu Kwiat Jabłoni[14].
- Śliwka w cieście z repertuaru Aleksandra Porzucka
Nagrody i wyróżnienia
- Nagroda Poetycka ORFEUSZ im. K. I. Gałczyńskiego – za tom Teoria wiersza polskiego (2014)[15]
- Nagroda Poetycka im. ks. J. Twardowskiego – za tom Łączka (2014)[16]
- Nagroda Literacka im. Franciszka Karpińskiego – „za przywrócenie metafizycznego wymiaru słowu poetyckiemu oraz przypomnienie o jego odpowiedzialności za dzieje wspólnoty i jej kultury narodowej” (tomy Teoria wiersza polskiego, Łączka, Boże klauny) (2014)[17]
- Nagroda Literacka Skrzydła Dedala (przyznawana przez Bibliotekę Narodową) – „za odważną, oryginalną poznawczo i artystycznie refleksję nad destrukcją polskiej świadomości historycznej, opisaną w książce Afazja polska (Wydawnictwo Sic!, 2015) oraz w innych tomach eseistycznych i poetyckich opublikowanych w ciągu ostatnich lat” (2015)[18]
- Nagroda Literacka Czterech Kolumn – za tom Obcowanie. Manifesty i eseje (2016)[19]
- Nagroda im. Jacka Maziarskiego (2016)[20]
- Nagroda Fundacji im. ks. Janusza St. Pasierba (2017)
- Wyróżnienie w konkursie o Nagrodę Literacką im. J. Mackiewicza – za Obcowanie. Manifesty i eseje (2015)
- Nominacja do Nagrody Literackiej Polskiego Towarzystwa Wydawców Książek – za tom Place zabaw ostatecznych (2012)[21]
- Nominacja do Nagrody Literackiej m. st. Warszawy – za tom Place zabaw ostatecznych (2012)[22]
- Finalista Nagrody Poetyckiej ORFEUSZ im. K.I. Gałczyńskiego – za tom Place zabaw ostatecznych (2012)[23]
- Nominacja do Nagrody Literackiej m. st. Warszawy – za tom Teoria wiersza polskiego (2014)[24]
- Nominacja do Nagrody Literackiej im. J. Mackiewicza – za tom Łączka (2014)[25]
- Nominacja do Nagrody Poetyckiej ORFEUSZ im. K.I. Gałczyńskiego – za tom Boże klauny (2015)[26]
- Nominacja do Nagrody Literackiej im. J. Mackiewicza – za tom Afazja polska (2016)
- Nominacja do Nagrody im. Oskara Haleckiego (Książka Historyczna Roku) – za tom Afazja polska (2016)[27]
- Nominacja do Nagrody Literackiej i Historycznej Identitas za tom Afazja polska (2016)[28]
- Nominacja do Nagrody Poetyckiej im. Bednarczyków (Uniwersytet Jagielloński, Kraków) za tom Łączka (2016)[29]
- Nominacja do Nagrody im. Oskara Haleckiego (Książka Historyczna Roku) – za tom Afazja polska 2 (2017)[30]
- Brązowy medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”[31]
- 23 października 2019 otrzymał Medal Stulecia Odzyskanej Niepodległości.[32]
Przypisy
- ↑ Przemysław Dakowicz – Uniwersytet Łódzki. [dostęp 2014-09-17]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-10-18)].
- ↑ Werdykt jury VI edycji konkursu NCK na najlepszą pracę doktorską. kursnakulture.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-10-14)].
- ↑ [1]
- ↑ Česko-polský literarní večer: KROUTVOR - MLEJNEK - MAZAL - DOLEŽAL - DAKOWICZ. [dostęp 2023-11-21].
- ↑ Teoria wiersza polskiego. Topoi Miejsca 2013-03-17. [dostęp 2019-06-25].
- ↑ Łączka [poezja]. Mieczysław Pamiętny 2013-12-25. [dostęp 2019-06-25].
- ↑ Ćwiczenia duchowne. Poematy [online], Sic! - Księgarnia internetowa Wydawnictwa Sic! [dostęp 2019-06-25] .
- ↑ Nauka znikania. Wiersze i rozmowy z lat 2006–2018 [online], Sic! - Księgarnia internetowa Wydawnictwa Sic! [dostęp 2019-06-25] .
- ↑ Lecz ty spomnisz, wnuku... [online], Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk - Publikacje [dostęp 2019-06-25] .
- ↑ Poeta (bez)religijny [online], Wydawnictwo UŁ [dostęp 2019-06-25] (pol.).
- ↑ Lustra tradycji [online], Wydawnictwo UŁ [dostęp 2019-06-25] (pol.).
- ↑ Afazja polska. Mieczysław Pamiętny 2015-05-11. [dostęp 2019-06-25].
- ↑ Trwaj chwilo, trwaj - Ela Adamiak i Adam Nowak. wyrazowka 2009-10-04. [dostęp 2019-06-25].
- ↑ Trwaj chwilo, trwaj. [dostęp 2023-11-21].
- ↑ Informacja o przyznaniu Nagrody Literackiej 'Orfeusz' na stronach Polskiego Radia
- ↑ Informacja o wręczeniu Nagrody Literackiej im. ks. J. Twardowskiego
- ↑ Virgilius Lodziensis laureatem Nagrody im. Franciszka Karpińskiego [online], Katolickie Stowarzyszenie "Civitas Christiana" [dostęp 2015-12-21] [zarchiwizowane z adresu 2019-08-31] (pol.).
- ↑ Przemysław Dakowicz ze Skrzydłem Dedala [online], Onet Książki [dostęp 2015-12-21] (pol.).
- ↑ Nagroda Literacka IV Kolumn [online], ksiazka.net.pl [dostęp 2016-06-26] .
- ↑ Przemysław Dakowicz z Nagrodą im. Jacka Maziarskiego, „Do Rzeczy”, 21 października 2016 [dostęp 2016-11-15] (pol.).
- ↑ NL Polskiego Towarzystwa Wydawców Książek – informacja o nominacjach (2012). [dostęp 2014-09-17]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-04)].
- ↑ NL m. st. Warszawy – informacja o nominacjach (2012). [dostęp 2014-09-17]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-01-19)].
- ↑ Orfeusz – Nagroda Poetycka im. K.I. Gałczyńskiego - finaliści. orfeusz-nagroda.pl. [dostęp 2015-07-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-07-04)].
- ↑ NL m. st. Warszawy – informacja o nominacjach (2014). [dostęp 2014-09-17]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-01-19)].
- ↑ NL im. J. Mackiewicza – informacja o nominacjach (2014)
- ↑ Orfeusz - Nagroda Poetycka im. K. I. Gałczyńskiego - nominowani 2015 [online], orfeusz-nagroda.pl [dostęp 2015-12-02] [zarchiwizowane z adresu 2015-12-01] .
- ↑ Wkrótce poznamy laureatów konkursu Książka Historyczna Roku, „PolskieRadio.pl” [dostęp 2016-11-15] .
- ↑ Rymkiewicz i Halicka z Nagrodami Identitas 2016 [online], instytutksiazki.pl, 20 grudnia 2016 [dostęp 2017-01-29] (pol.).
- ↑ Nagroda Bednarczyków 2016 – Katedra Edytorstwa i Nauk Pomocniczych Uniwersytetu Jagiellońskiego [online], edytorstwo.polonistyka.uj.edu.pl [dostęp 2017-05-21] (pol.).
- ↑ 10. edycja konkursu "Książka Historyczna Roku". Głosowanie czytelników, „PolskieRadio.pl” [dostęp 2018-06-05] .
- ↑ Odznaczenia ministra kultury dla twórców czasopisma TOPOS - Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego - Portal gov.pl [online], Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego [dostęp 2019-10-27] (pol.).
- ↑ Oficjalna strona Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej / Aktualności / Ordery i odznaczenia / Osoby zasłużone dla kultury odznaczone przez Prezydenta [online], prezydent.pl [dostęp 2019-10-27] .
Bibliografia
- Jarosław Ławski, Dakowicz, „Topos” 2014, nr 1–2
- Krzysztof Masłoń, Przemysław Dakowicz: poeta niesłychany, „Do Rzeczy” 2013, nr 17
- Jarosław Marek Rymkiewicz o „Teorii wiersza polskiego” [fragment rozmowy z J. Lichocką, „Do Rzeczy” 2013, nr 45]
- Tomasz Burek, Dakowicz, „Arcana” nr 126, XI – XII 2015
- Janusz Nowak, Próba przekładu, „Almanach Prowincjonalny”, nr 18
- Poszerzanie przestrzeni i czasu – rozmowa z red. E. Zdrojkowską z Radia Olsztyn
- Wyjawione. Odliczone. Obecne – felieton radiowy red. Marii Woś z Radia Wrocław
- Wanda Zwinogrodzka, Zęby smoka „Gazeta Polska Codziennie”, nr 727 z 1.02.2014
- Janusz Nowak, Zrozumieć ciemną mowę cmentarza, „Topos” 2014, nr 6
- Małgorzata Pieczara-Ślarzyńska, Słowa i śmierć, „Twórczość” 2015, nr 8
- Janusz Nowak, Wytrwała praca straszliwych żuwaczek, „Topos” 2015, nr 2
- Maria Tarczyńska, Naturalna neantyzacja nihilizmu, wnas.pl [dostęp 21.12.2015]
- Maria Tarczyńska, Dakowicz. Tradycja romantyczna, wnas.pl [dostęp 21.12.2015]
- Janusz Nowak, Czy kiedykolwiek wyjdziemy z 'Czerwonego Kącika'. O irytujących pytaniach stawianych w „Afazji polskiej” Przemysława Dakowicza, „Topos” 2015, nr 5
- Agnieszka Czachowska, Wychodzenie z milczenia, „Twórczość 2015, nr 12
- Maria Tarczyńska, Czas antropologiczny, „Gazeta Polska Codziennie” z 27.07.2015
- Dariusz Kulesza, Przemysław Dakowicz. O bezradności wieszcza?, w: Z ducha Franciszka Karpińskiego: studia i rozmowy, red. naukowa Dariusz Kulesza i Jarosław Ławski, Białystok 2015
- Sławomir Buryła, Zadziwiające milczenie, Miesięcznik „Znak”, marzec 2016
- Tomasz Burek, Przemysława Dakowicza rapsod prozą [posłowie do 2. wydania Afazji polskiej]
- Nie istniejemy bez dialogu z przeszłością – rozmowa z P. Dakowiczem, Program 2 Polskiego Radia – audycja
- Piotr Szwed, Bezreligijne chrześcijaństwo Tadeusza Różewicza, blogosfera Wydawnictwa UŁ
- Wojciech Kaliszewski, Wiara i niewiara Tadeusza Różewicza, „Nowe Książki” 2016, nr 4
- Karol Alichnowicz, Głos nocnego stróża, „Topos” 2016, nr 3
- Elżbieta Morawiec, Ćwiczenia duchowne, portal internetowy Instytutu Książki
- Dakowicz o „Ćwiczeniach duchownych” – audycja z cyklu Inny stan skupienia, Program 2 Polskiego Radia
- Bronisław Wildstein, Przezwyciężyć schizofrenię, „W sieci” 2016
- Adrian Gleń, Pomiędzy ateizmem i metafizyką, albo "palec na ustach"... List do Przemysława Dakowicza w związku z wydaniem "Poety (bez)religijnego", "Topos" 2016, nr 6
- Janusz Nowak, Przywracanie porządku światu, "Twórczość" 2017, nr 1
- Tomasz Garbol, Głos nowego człowieka - "Księgi Jakubowe" Olgi Tokarczuk i "Ćwiczenia duchowne" Przemysława Dakowicza, w: Nowy człowiek. Wizje, projekty, języki, pod red. S. Jasionowicza, Kraków 2017
- Zbigniew Jazienicki, Gorset starego oposa, internetowy magazyn "Wizje"
Linki zewnętrzne
- strona autorska Przemysława Dakowicza
- profil autora w bazie FilmPolski.pl
- profil autora w bazie Academia.edu
- profil autora w bazie Google Scholar
- bibliografia podmiotowa i przedmiotowa w katalogu Biblioteki Narodowej
- biogram i wybór wierszy na stronie Konfraterni Poetyckiej TOPOI
- sylwetka autora w serwisie Culture.pl
- identyfikator osoby w serwisie „Nauka Polska”: 217492
- Ludzie Nauki: 1KecZmpGMIq