Rozdzielny bezokolicznik
Rozdzielny bezokolicznik (ang. split infinitive) – konstrukcja gramatyczna w języku angielskim, w której słowo lub wyrażenie, zazwyczaj przysłówek lub wyrażenie przysłówkowe, występuje pomiędzy partykułą to a czasownikiem w bezokoliczniku[1]. Jeden z najbardziej znanych przykładów użycia tej konstrukcji można znaleźć w czołówce telewizyjnej serii Star Trek: „to boldly go where no man has gone before” – „śmiało podążać tam, gdzie żaden człowiek wcześniej nie dotarł”. W wyrażeniu tym przysłówek boldly rozdziela pełny bezokolicznik „to go”.
W XIX wieku, kiedy rozdzielny bezokolicznik był szeroko używany, niektóre gremia normatywistyczne uznawały jego stosowanie za błędne. Krytyka ta wynikała ze wzorowania się na prawidłach gramatycznych rządzących łaciną[2]. Konstrukcja ta pozostaje przedmiotem niezgody wśród rodzimych użytkowników angielszczyzny i przez niektórych nadal jest uznawana za niegramatyczną bądź niezręczną stylistycznie. Współczesne wydawnictwa normatywne przeważnie uznają jednak, że jej rugowanie jest bezzasadne i niezgodne z powszechną praktyką językową.
H.W. Fowler pisał w 1926: „Żadne inne zagadnienie gramatyczne tak nie podzieliło użytkowników języka angielskiego, od kiedy rozdzielny bezokolicznik został uznany za solecyzm w XIX wieku…”. Stosowanie rozdzielnego bezokolicznika do dziś budzi zastrzeżenia poprawnościowe w niektórych kręgach, toteż wiele osób unika tej konstrukcji, starając się umieszczać przysłówek w innej pozycji: He began to slowly get up off the floor → He began slowly to get up off the floor[1].
Na liście dziesięciu najbardziej irytujących i najmniej akceptowanych innowacji językowych, ułożonej przez słuchaczy BBC Radio 4 w roku 1986, rozdzielny bezokolicznik zajął drugie miejsce, ustępując tylko użyciu zaimka I w zwrocie between you and I[3].
Zobacz też
Przypisy
- ↑ a b MichaelM. Swan MichaelM., Practical English Usage, Oxford: Oxford University Press, 2015, s. 256, ISBN 978-0-19-442098-3 (ang.).
- ↑ Marilyn F.M.F. Moriarty Marilyn F.M.F., Writing Science Through Critical Thinking, Sudbury: Jones and Bartlett, 1997, s. 253, ISBN 0-86720-510-5, OCLC 44956736 (ang.).
- ↑ DavidD. Crystal DavidD., The Cambridge Encyclopaedia of the English Language, Cambridge: Cambridge University Press, 1995, s. 194, ISBN 0-521-40179-8 (ang.).
Bibliografia
- Bill Walsh, Lapsing into a comma: a curmudgeon’s guide to the many things that can go wrong in print–and how to avoid them, Lincolnwood, Illinois: Contemporary Books, 2000, s. 112–113, ISBN 0-8092-2535-2 (ang.).
- p
- d
- e
Części mowy | |||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Rzeczownik | |||||||||
Czasownik |
| ||||||||
Składnia | |||||||||
Fonologia i fonetyka |
Wikimedia Commons