Szczaw gajowy
![]() | |||
Systematyka[1][2] | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | rośliny | ||
Podkrólestwo | |||
Nadgromada | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Nadklasa | okrytonasienne | ||
Klasa | Magnoliopsida | ||
Nadrząd | goździkopodobne | ||
Rząd | goździkowce | ||
Rodzina | rdestowate | ||
Rodzaj | szczaw | ||
Gatunek | szczaw gajowy | ||
Nazwa systematyczna | |||
Rumex sanguineus L. Sp. pl. 1:334. 1753 | |||
| |||
|
Szczaw gajowy (Rumex sanguineus L.) – gatunek rośliny należący do rodziny rdestowatych. Występuje dziko w Azji (Iran i Kaukaz) oraz na większości obszaru Europy[3]. W Polsce rozpowszechniony.
Morfologia
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0c/Rumex_sanguineus_Szczaw_gajowy_2018-06-10_02.jpg/180px-Rumex_sanguineus_Szczaw_gajowy_2018-06-10_02.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/31/Rumex_sanguineus_kz13.jpg/180px-Rumex_sanguineus_kz13.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/be/Rumex_sanguineus_sl13.jpg/180px-Rumex_sanguineus_sl13.jpg)
- Pokrój
- Roślina kępiasta, z przyziemną rozetą liści osiągająca wysokość od 30 do 35 cm. Podczas owocowania cała roślina przebarwia się na czerwono.
- Łodyga
- W czasie kwitnienia, osiąga wysokość od 50 do 75 cm, ulistniona skrętolegle.
- Liście
- Odziomkowe duże, długoogonkowe, koloru zielonego w okresie owocowania przebarwiają się na bordowo. Blaszka liściowa, całobrzega owalnie lancetowata, z sercowatą nasadą, użyłkowana pierzasto z silnym nerwem głównym. Żyłki nerwowe w kolorze karminowym, które w stronę brzegu liścia łagodnie przechodzą w kolor liścia. Liście łodygowe drobne, strzałkowate, siedzące zmniejszające się w stronę szczytu łodygi kwiatowej, ułożone skrętoległe.
- Kwiaty
- Drobne, zebrane w wiechę, ulistnioną co najwyżej do połowy.
- Owoce
- Graniaste orzeszki.
Biologia i ekologia
Bylina. hemikryptofit. Kwitnie od lipca do sierpnia. Nasiona rozsiewane przez wiatr. Występuje w wilgotnych lasach liściastych, zaroślach i na cienistych przydrożach. Gatunek mrozoodporny, znosi temperatury do -20° C. Rośnie na niezbyt suchej glebie, lubi stanowiska półcieniste, wilgotne. Gatunek charakterystyczny dla zespołu roślinności podgórski łęg jesionowy (Carici remotae-Fraxinetum)[4]. Podstawowa roślina żywicielska dla motyla czerwończyka nieparka.
Zmienność
Tworzy mieszańce z Rumex aquaticus, R. conglomeratus, R. crispus, R. maritimus, R. obtusifolius[5].
Zastosowanie
- Roślina jadalna: liście zawierające kwas szczawiowy są jadalne i używane w kuchni do przyrządzania zup i sałatek.
- Roślina ozdobna: uprawiana w ogrodach i na rabatach.
Przypisy
- ↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
- ↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Caryophyllales, [w:] Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2009-10-07] (ang.).
- ↑ Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-01-10].
- ↑ Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
- ↑ Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
- SNL: skoghøymol
- BioLib: 38779
- EoL: 585275
- EUNIS: 177450
- Flora of North America: 250060799
- FloraWeb: 5105
- GBIF: 2888960
- identyfikator iNaturalist: 168250, 358419, 358418
- IPNI: 310740-2
- ITIS: 20975
- NCBI: 291096
- Plant Finder: 285456
- identyfikator Plant List (Royal Botanic Gardens, Kew): kew-2424767
- Plants of the World: urn:lsid:ipni.org:names:310740-2
- identyfikator Tropicos: 26000121
- USDA PLANTS: RUSA2
- CoL: 4TPWQ