Udałoj
![]() Udałoj w 1983 | |||
Klasa | niszczyciel rakietowy | ||
---|---|---|---|
Projekt | 1155 (Friegat) | ||
Oznaczenie NATO | Udaloy | ||
Historia | |||
Stocznia | Jantar, Królewiec | ||
Położenie stępki | 23 lipca 1977 | ||
Wodowanie | 5 lutego 1980 | ||
![]() | |||
Nazwa | Udałoj | ||
Wejście do służby | 31 grudnia 1980 | ||
![]() | |||
Wejście do służby | 1991 | ||
Wycofanie ze służby | 16 sierpnia 1997 | ||
Los okrętu | skreślony w 2001, złomowany | ||
Dane taktyczno-techniczne | |||
Wyporność | standardowa: 6930 t | ||
Długość | 163,5 m | ||
Szerokość | 19 m | ||
Zanurzenie | 5,2 m | ||
Napęd | |||
COGAG: 2 turbiny gazowe marszowe (18 000 KM), 2 turbiny gazowe mocy szczytowej (45 000 KM), 2 śruby | |||
Prędkość | 29 węzłów | ||
Zasięg | 5000 mil morskich przy 14 węzłach | ||
Uzbrojenie | |||
• 2 działa uniwersalne 100 mm (2×I) • 4 działka plot 30 mm AK-630M (4×I) • 8 wyrzutni rakietotorped Rastrub-B (2×IV) • 2 miotacze rbg RBU-6000 (2×XII) | |||
Wyrzutnie torpedowe | 8 wt 533 mm (2×IV), 8 torped pop | ||
Wyposażenie | |||
radary Topaz, Topaz-W, stacja hydrolokacyjna Polinom | |||
Wyposażenie lotnicze | |||
2 śmigłowce Ka-27PŁ | |||
Załoga | 220 (29 oficerów) | ||
|
Udałoj (ros. Удалой) – radziecki, następnie rosyjski niszczyciel rakietowy, główny okręt projektu 1155, nazywanego też typem Udałoj (ozn. NATO Udaloy). Klasyfikowany oficjalnie jako duży okręt przeciwpodwodny. W czynnej służbie od 1980 do 1996 roku, wchodził w skład Floty Północnej.
Budowa i opis techniczny
Główny artykuł: Niszczyciele rakietowe projektu 1155.
„Udałoj” był okrętem prototypowym projektu 1155 (Friegat)[1], znanego też przez to nieformalnie jako typ Udałoj, a w kodzie NATO oznaczonego jako: Udaloy[2]. Okręt został wciągnięty na listę floty już 14 kwietnia 1976 roku[2]. W odróżnieniu od kolejnych okrętów typu, otrzymał nazwę przymiotnikową (pol. dziarski), a nie od dowódców wojskowych. Stępkę położono 23 lipca 1977 roku w stoczni Jantar w Królewcu (numer budowy 111), okręt został zwodowany 5 lutego 1980 roku, zaś do służby wszedł 31 grudnia 1980 roku[2].
Okręty projektu 1155 były klasyfikowane jako duże okręty przeciwpodwodne (ros. bolszoj protiwołodocznyj korabl, BPK)[1], niemniej na zachodzie powszechnie uznawane są za niszczyciele[3]. Ich zasadniczym przeznaczeniem było zwalczanie okrętów podwodnych, w tym celu ich główne uzbrojenie stanowiło osiem wyrzutni rakietotorped Rastrub-B z ośmioma pociskami i osiem wyrzutni torped kalibru 533 mm przeciw okrętom podwodnym[1]. Ich możliwości w zakresie zwalczania okrętów podwodnych rozszerzały dwa śmigłowce pokładowe Ka-27PŁ[4]. Uzbrojenie przeciwpodwodne uzupełniały dwa dwunastoprowadnicowe miotacze rakietowych bomb głębinowych RBU-6000. Uzbrojenie artyleryjskie stanowiły dwa pojedyncze działa uniwersalne kalibru 100 mm AK-100 na dziobie oraz dwa zestawy artyleryjskie obrony bezpośredniej w postaci dwóch par sześciolufowych naprowadzanych radarowo działek 30 mm AK-630M (łącznie cztery działka)[1]. Uzbrojenie rakietowe według projektu miało składać się z dwóch kompleksów pocisków rakietowych bliskiego zasięgu Kinżał, każdy w składzie czterech bębnowych wyrzutni pionowych, po jednym na dziobie i na rufie. Z powodu opóźnień dostaw, pierwsze okręty projektu 1155 nie otrzymały jednak całego przewidzianego projektem wyposażenia i „Udałoj” nie otrzymał w ogóle wyrzutni rakiet Kinżał i ich stacji naprowadzania[1].
Okręty wyposażone były w odpowiednie środki obserwacji technicznej, w tym kompleks hydrolokacyjny Polinom z antenami w gruszce dziobowej, podkilową i holowaną[1]. „Udałoj” otrzymał starsze stacje radiolokacyjne Topaz na maszcie dziobowym oraz Topaz-W na maszcie rufowym, zamiast przewidzianych projektem stacji Podkat i Friegat-MA, oraz nie otrzymał wyrzutni celów pozornych PK-10, a jedynie dwie PK-2[1].
Napęd stanowią dwa zespoły turbin gazowych M9 w systemie COGAG, napędzające po jednej śrubie. Każdy składa się z turbiny marszowej D090 o mocy 9000 KM i turbiny mocy szczytowej DT59 o mocy 22 500; łączna moc napędu wynosi 63 000 KM[4]. Prędkość maksymalna wynosiła 29 węzłów, a ekonomiczna 18 węzłów[5].
Służba
„Udałoj” od 24 stycznia 1981 roku wchodził w skład Floty Północnej[2]. W dniach 26–30 marca 1984 złożył wizytę w Hawanie na Kubie[2].
Między 24 października 1988 a 19 stycznia 1990 roku był remontowany w Kronsztadzie[2]. Po rozpadzie ZSRR został przejęty wraz z Flotą Północną przez marynarkę wojenną Rosji. W 1996 roku okręt został wycofany do rezerwy[6]. 16 sierpnia 1997 roku „Udałoj” został skreślony ze stanu Floty Północnej[7]. Według innych źródeł, skreślono go z listy floty w 2001 roku, po czym w 2002 roku został złomowany w Murmańsku[6].
Przypisy
- ↑ a b c d e f g Apalkow 2005 ↓, s. 56–58.
- ↑ a b c d e f Bierieżnoj 1995 ↓, s. 18.
- ↑ Milan Vego: Soviet Navy Today. Londyn: Arms & Armour Press, 1986, s. 34, seria: Warships Illustrated. No.6. ISBN 0-85368-763-3. (ang.).; Jane’s Fighting Ships 1986-87. John Moore (red.). Londyn: Jane’s Publishing Company, 1986, s. 569. ISBN 0-7106-0828-4. (ang.).
- ↑ a b Apalkow 2005 ↓, s. 56–57.
- ↑ Apalkow 2005 ↓, s. 53.
- ↑ a b Apalkow 2005 ↓, s. 57–61.
- ↑ Pawłow 1997 ↓, s. 146.
Bibliografia
- Jurij Apalkow: Korabli WMF SSSR. Tom III. Protiwołodocznyje korabli. Czast 1. Bolszyje protiwołodocznyje i storożewyje korabli. Sankt Petersburg: Galeja Print, 2005. ISBN 5-8172-0094-5. (ros.).
- Siergiej Bierieżnoj: Sowietskij WMF 1945-1995. Kriejsiera, bolszyje protiwołodocznyje korabli, esmincy (СОВЕТСКИЙ ВМФ 1945-1995. Крейсера, большие противолодочные корабли, эсминцы). 1995, seria: Morskaja Kollekcyja. Nr 1/1995. (ros.).
- Aleksandr Pawłow: Wojennyje korabli Rossii 1997–1998 g. Wyd. V. Jakuck: 1997. (ros.).
- p
- d
- e
projektu 1155 (Udaloy) |
|
---|---|
projektu 1155.1 (Udaloy II) |