Ziarnołusk szary
Saltator coerulescens[1] | |||||
Vieillot, 1817 | |||||
Systematyka | |||||
Domena | eukarionty | ||||
---|---|---|---|---|---|
Królestwo | zwierzęta | ||||
Typ | strunowce | ||||
Podtyp | kręgowce | ||||
Gromada | ptaki | ||||
Podgromada | Neornithes | ||||
Infragromada | ptaki neognatyczne | ||||
Rząd | |||||
Podrząd | |||||
Rodzina | tanagrowate | ||||
Podrodzina | ziarnołuski | ||||
Rodzaj | Saltator | ||||
Gatunek | ziarnołusk szary | ||||
| |||||
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2] | |||||
![]() najmniejszej troski | |||||
Zasięg występowania | |||||
![]() | |||||
| |||||
|
Ziarnołusk szary[3] (Saltator coerulescens) – gatunek niewielkiego ptaka śpiewającego z rodziny tanagrowatych (Thraupidae), szeroko rozpowszechniony w tropikalnych rejonach Ameryki.
Systematyka
Tradycyjnie zaliczany był do rodziny kardynałów (Cardinalidae), jednak rodzaj Saltator jest bliżej spokrewniony z tanagrami. Uważa się, że rodzaj ten jest taksonem polifiletycznym i gatunki należące do niego powinny być rozdzielone do innych rodzajów. Wyróżniono kilkanaście podgatunków S. coerulescens[4][5][6][3]:
- S. coerulescens vigorsii – Meksyk (północno-zachodni do zachodniego).
- S. coerulescens plumbiceps – Meksyk (zachodni do południowo-zachodniego).
- S. coerulescens grandis – ziarnołusk śniady – wschodni Meksyk do zachodniej Panamy.
- S. coerulescens yucatanensis – Jukatan.
- S. coerulescens hesperis – południowo-zachodni Meksyk do zachodniej Nikaragui.
- S. coerulescens brevicaudus – zachodnio-środkowa Kostaryka.
- S. coerulescens plumbeus – północna Kolumbia.
- S. coerulescens brewsteri – północno-wschodnia Kolumbia, Wenezuela (z wyjątkiem południowo-wschodniej) i Trynidad.
- S. coerulescens olivascens – ziarnołusk oliwkowy – południowo-wschodnia Wenezuela, Gujana i północna Brazylia.
- S. coerulescens azarae – zachodnia Amazonia.
- S. coerulescens mutus – północna i północno-środkowa Brazylia.
- S. coerulescens superciliaris – wschodnia Brazylia.
- S. coerulescens coerulescens – ziarnołusk szary – wschodnia Boliwia, południowo-zachodnia Brazylia, Paragwaj, północna Argentyna i Urugwaj.
Niektóre z powyższych podgatunków są przez część systematyków wydzielane do odrębnych gatunków. IUCN od 2016 roku dzieli ten takson na 3 gatunki, podgatunki z Meksyku i Ameryki Centralnej wydziela do Saltator grandis[7], podgatunki z północnej części Ameryki Południowej do Saltator olivascens[8].
Wygląd zewnętrzny
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/8a/Saltator_coerulescens_-Ocumare_de_la_Costa%2C_Aragua%2C_Venezuela-8-4c.jpg/220px-Saltator_coerulescens_-Ocumare_de_la_Costa%2C_Aragua%2C_Venezuela-8-4c.jpg)
Ziarnołusk szary jest małym ptakiem o długości 20 cm i wadze około 52 g. Ubarwienie zależy od wieku i podgatunku, ale generalnie ptak ten ma szarą, bądź szaro-oliwkową górną część ciała, z białym paskiem nad okiem, szarą pierś i płowy brzuch.
Występowanie i tryb życia
Zwykle występuje na równinnych terenach leśnych i w zaroślach, od Meksyku, przez Amerykę Środkową i Południową, aż do północnych regionów Argentyny, w okolicach rzeki Parany.
Odżywia się owocami, chrząszczami i innymi wolno poruszającymi się stawonogami. Żeruje na ziemi, często w parach, bądź w większych grupach, czasami wspólnie z innymi gatunkami.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3d/Saltator_coerulescens_egg_1847.jpg/170px-Saltator_coerulescens_egg_1847.jpg)
Gniazda buduje na drzewach, na wysokości około 4 m. Składa dwa, bladoniebieskie jaja, ważące około 5 g i mierzące 23–31,5 mm długości i 17–22 mm średnicy.
Status
Jak wyżej wspomniano, od 2016 roku IUCN dzieli ten takson na trzy gatunki, wszystkie zalicza do kategorii najmniejszej troski (LC, Least Concern); trend liczebności populacji każdego z nich uznawany jest za spadkowy[2][7][8]. W 2008 roku, czyli przed podziałem taksonomicznym gatunku, organizacja Partners in Flight szacowała, że liczebność populacji S. coerulescens mieści się w przedziale 5–50 milionów osobników[2][7][8].
Przypisy
- ↑ Saltator coerulescens, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- ↑ a b c BirdLife International, Saltator coerulescens, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2017, wersja 2020-3 [dostęp 2016-01-23] (ang.).
- ↑ a b P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Saltatorinae Bonaparte, 1853 – ziarnołuski - Saltators (wersja: 2020-07-29). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2021-03-11].
- ↑ F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Tanagers and allies. IOC World Bird List (v11.1). [dostęp 2021-03-14]. (ang.).
- ↑ Greyish Saltator (Saltator coerulescens). IBC: The Internet Bird Collection. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-03-14)]. (ang.).
- ↑ Denis Lepage: Greyish Saltator (Saltator coerulescens) Vieillot, 1817. Avibase. [dostęp 2013-07-13].
- ↑ a b c BirdLife International, Saltator grandis, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2017, wersja 2020-3 [dostęp 2016-01-23] (ang.).
- ↑ a b c BirdLife International, Saltator olivascens, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2017, wersja 2020-3 [dostęp 2016-01-23] (ang.).
Linki zewnętrzne
- Zdjęcia i nagrania audiowizualne. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).