Supraśl
![]() | Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: Supraśl (ujednoznacznienie). |
miasto w gminie miejsko-wiejskiej | |||||
![]() Supraśl – dom ogrodnika, w oddali supraski monaster | |||||
| |||||
Państwo |
| ||||
---|---|---|---|---|---|
Województwo | |||||
Powiat | |||||
Gmina | Supraśl | ||||
Aglomeracja | |||||
Burmistrz | Radosław Dobrowolski | ||||
Powierzchnia | 6 km² | ||||
Populacja (31.12.2017) • liczba ludności • gęstość | |||||
Strefa numeracyjna | (+48) 85 | ||||
Kod pocztowy | 16-030 | ||||
Tablice rejestracyjne | BIA | ||||
Położenie na mapie gminy Supraśl ![]() | |||||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||||
Położenie na mapie województwa podlaskiego ![]() | |||||
Położenie na mapie powiatu białostockiego ![]() | |||||
![]() | |||||
TERC (TERYT) | 2002094 | ||||
SIMC | 0923472 | ||||
Urząd miejski ul. Piłsudskiego 5816-030 Supraśl | |||||
| |||||
| |||||
Strona internetowa |
Supraśl – miasto w Polsce położone w województwie podlaskim, w powiecie białostockim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Supraśl. Położone jest nad rzeką Supraślą, na Wysoczyźnie Białostockiej, jest otoczone Puszczą Knyszyńską. Leży na obszarze dawnej ekonomii grodzieńskiej[3]. Zaliczane do aglomeracji białostockiej.
Według danych z 1 stycznia 2018 Supraśl liczył 4621 mieszkańców[1]. W Supraślu znajduje się siedziba Parku Krajobrazowego Puszczy Knyszyńskiej.
Dzięki walorom ekologicznym miasta, czystości powietrza, brakowi ośrodków przemysłowych, mikroklimatowi oraz znajdującym się w pobliżu Supraśla bogatym złożom borowin, w 1999 Supraśl uzyskał status uzdrowiska[4].
Supraśl położony był w drugiej połowie XVI wieku w powiecie grodzieńskim województwa trockiego Wielkiego Księstwa Litewskiego[5].
Powierzchnia
Według danych z 1 stycznia 2013 powierzchnia miasta wynosiła 6 km²[6].
Historia
W 1501 na uroczysku Suchy Hrud powstał, przeniesiony z Gródka, prawosławny monaster, którego założycielem i głównym fundatorem był wojewoda nowogródzki Aleksander Chodkiewicz, przy późniejszym wsparciu prawosławnego biskupa smoleńskiego Józefa Sołtana. Akta wydane przez królów Aleksandra Jagiellończyka w 1504 i Zygmunta Starego w 1509 potwierdziły prawa i przywileje obejmujące fundację wojewody Chodkiewicza.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c1/DSC_0683.Suprasl.jpg/240px-DSC_0683.Suprasl.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/01/Supra%C5%9Bla%2C_Sadovaja._%D0%A1%D1%83%D0%BF%D1%80%D0%B0%D1%81%D1%8C%D0%BB%D1%8F%2C_%D0%A1%D0%B0%D0%B4%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%28H._Podd%C4%99bski%2C_1936%29.jpg/240px-Supra%C5%9Bla%2C_Sadovaja._%D0%A1%D1%83%D0%BF%D1%80%D0%B0%D1%81%D1%8C%D0%BB%D1%8F%2C_%D0%A1%D0%B0%D0%B4%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%8F_%28H._Podd%C4%99bski%2C_1936%29.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3a/Budynek_siedziba_krajobrazowego_parku_narodowego_puszczy_knyszy%C5%84skiej_01.jpg/240px-Budynek_siedziba_krajobrazowego_parku_narodowego_puszczy_knyszy%C5%84skiej_01.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b0/Pomnik_Suprasl_park_01.jpg/200px-Pomnik_Suprasl_park_01.jpg)
Najpierw powstała drewniana cerkiew św. Jana Ewangelisty, a potem refektarz i mnisze pustelnie. Fundatorzy chcąc podnieść znaczenie monasteru zwrócili się z prośbą o błogosławieństwo do samego patriarchy Konstantynopola. W 1505 patriarcha nadaje monasterowi tomos (uroczyste błogosławieństwo z zaleceniami duchowymi). W 1516 wyświęcono cerkiew Błogowieszczeńską. Później budynki monasteru wzbogaciły się o renesansową cerkiew Zmartwychwstania Pańskiego, której integralną częścią były katakumby. XVI wiek to również okres formowania się wokół monasteru osady.
W XVI wieku monaster stał się ważnym ośrodkiem kulturalnym ziem ruskich. O jego znaczeniu świadczy fakt, iż w 1582 odwiedził go arcybiskup ochrydzki Gabriel, a w 1590 – patriarcha Jeremiasz II. Zakonnicy zgromadzili m.in. bogatą bibliotekę z cennymi drukami i rękopisami (np. Kodeks supraski z XI-XII w.).
W 1609 mnisi przystąpili do unii brzeskiej (1596), a klasztor w Supraślu stał się ważnym ośrodkiem kulturalnym i religijnym unitów. W 1695 uruchomiono przyklasztorną drukarnię, a w 1711 pierwszą we wschodniej Polsce papiernię. Tłoczono tu książki świeckie w języku łacińskim i polskim oraz książki religijne w języku cerkiewnosłowiańskim. Bazylianie zamalowali ruskie freski z XVI wieku i postawili wokół cerkwi nowe budynki.
W 1796 władze pruskie skonfiskowały większość dóbr klasztoru. W 1804 zlikwidowana została drukarnia. W 1807 Supraśl przestał być siedzibą biskupstwa unickiego, po pokoju w Tylży (1807) znalazł się pod zaborem rosyjskim.
Pod koniec XVIII w. w mieście wybudowano synagogę[7].
Mimo że w I połowie XIX w. Supraśl otrzymał prawa miejskie, to jednak w końcu tegoż stulecia utracił znaczenie na rzecz rozwijającego się Białegostoku.
W 1824 władze rosyjskie przekazały monaster supraski zakonnikom prawosławnym.
W 1834, po wprowadzeniu przez carskie władze ceł na towary sprowadzane z Królestwa Polskiego do Rosji, w Supraślu powstały pierwsze manufaktury sukiennicze, następnie warsztaty tkackie, produkujące głównie na rynek rosyjski.
W latach 60 XIX wieku społeczność żydowska z wydatną pomocą przedsiębiorcy Buchholtza, zbudowała synagogę w pobliżu ul. Zgierskiej (obecnej ul. 11 Listopada)[8].
W 1875 w sąsiedztwie monasteru zbudowano cerkiew św. Pantelejmona, w 1889 – św. Jana Teologa, a w 1901 – kaplicę św. Jerzego Zwycięzcy na cmentarzu w Podsupraślu. W 1910 nastąpiła renowacja szesnastowiecznych fresków (zamalowanych przez bazylianów).
W wyniku działań I wojny światowej w 1915, w obliczu zbliżającego się frontu i wojsk niemieckich, mnisi prawosławni uciekli (jak wielu prawosławnych z terenów ziem polskich) z Supraśla w głąb Rosji (tzw. bieżenstwo), zabierając ze sobą cudowną ikonę Matki Boskiej Supraskiej.
Lata 1918–1924 to dobra koniunktura dla zakładów Supraśla, która kończy się wraz z reformą monetarną w Polsce. W latach kryzysu 1929 -1933 zakłady przemysłowe miasta ograniczają produkcję do kilku miesięcy w roku. W lipcu 1933 roku dochodzi do strajku. Od kul policji ginie 2 robotników, a 5 zostaje rannych[9].
W okresie międzywojennym władze II Rzeczypospolitej przekazały opuszczony klasztor supraski Kościołowi rzymskokatolickiemu. W 1937 salezjanie zdjęli belki z krzyży na cerkwi św. Jana Teologa.
W połowie września 1939 r. miasto zostało zajęte przez wojska niemieckie, a następnie, po tygodniu, przez Armię Czerwoną. Sowieci skonfiskowali budynki klasztorne, urządzając w nich koszary. W tym czasie zniszczyli wyposażenie świątyni, a po wybuchu wojny w czerwcu 1941 r. spalili też Pałac Opatów[10]. W listopadzie 1942 suprascy Żydzi zostali wywiezieni do obozu przejściowego w Białymstoku, skąd trafili do obozu zagłady w Treblince[11]. Synagogę Niemcy zdewastowali wybuchami granatów, a następnie rozebrali, a z uzyskanego budulca obmurowali budynek żandarmerii[8]. 23 lipca 1944 r. wojska niemieckie wysadziły w powietrze budynek cerkwi oraz spaliły niemal wszystkie fabryki włókiennicze. 24 lipca 1944 r. Supraśl został zajęty przez pododdziały 283 dywizji strzeleckiej Armii Czerwonej.
W latach 1945–1946 staraniem inż. architekta Władysława Paszkowskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków odcięto wraz z tynkiem i zabezpieczono ocalałe fragmenty malowideł z wnętrza cerkwi. W 1970 roku zrekonstruowano bramę – dzwonnicę klasztoru.
W Polsce Ludowej na gruzach zniszczonych przez niemieckich okupantów zakładów włókienniczych zbudowano zakład meblarski. Uruchomiono również fabrykę kołder i koców. Otwarta zostaje szkoła-pomnik 1000-lecia. W tym czasie istniały w mieście dwie szkoły średnie: Technikum Mechanizacji Rolnictwa (w budynkach klasztoru bazylianów) i Liceum Sztuk Plastycznych (w pałacu Buchholtza). Rozpoczął działanie Dom Dziecka (w przedwojennym sanatorium przeciwgruźliczym). Zbudowano w 1971 roku dom wczasowy przy Alei Niepodległości. W tym też roku otwarto ośrodek wczasów niedzielnych i ośrodek sportów wodnych. Miejscowość stawała się miejscowością o charakterze turystycznym[12].
W latach 90. XX w. budynki klasztorne zostały przekazane Kościołowi Prawosławnemu. Na terenie monasteru, od 2004 r., mieści się siedziba Akademii Supraskiej.[13][14]
W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa białostockiego.
Legenda
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/cc/Rzeka_Supra%C5%9Bl.jpg/240px-Rzeka_Supra%C5%9Bl.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c1/131012_Supra%C5%9Bl_River_in_Supra%C5%9Bl_-_03.jpg/240px-131012_Supra%C5%9Bl_River_in_Supra%C5%9Bl_-_03.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4f/Rzeka_Supra%C5%9Bl_i_Pla%C5%BCa_Miejska_05.jpg/240px-Rzeka_Supra%C5%9Bl_i_Pla%C5%BCa_Miejska_05.jpg)
Legenda głosi, że mnisi z Gródka, po kilkudniowych modłach puścili z biegiem rzeki Supraśl drewniany krzyż z relikwiami, prosząc Bożą Opatrzność, aby zatrzymał się on w miejscu, które będzie najlepiej nadawało się na klasztor. Informację tę można znaleźć na tablicy pamiątkowej przy krzyżu przy ul. Stanisława Konarskiego. Od 2012 roku w dniach 8–9 sierpnia jest organizowana przez Bractwo Cerkiewne Św. Mikołaja i Parafię Prawosławną z Gródka pielgrzymka kajakowa rzeką Supraśl jako nawiązanie do legendy założenia Monasteru.
Demografia
Według Powszechnego Spisu Ludności z 1921 roku miasto zamieszkiwało 2.322 osoby, wśród których 1334 było wyznania rzymskokatolickiego, 364 prawosławnego, 234 ewangelickiego a 390 mojżeszowego. Jednocześnie 1.660 mieszkańców zadeklarowało polską przynależność narodową, 145 białoruską, 149 niemiecką, 356 żydowską, 10 litewską, 1 estońską i 1 słowacką. Było tu 267 budynków mieszkalnych[15].
Według danych z 1 stycznia 2013 miasto miało 4673 mieszkańców[6].
- Piramida wieku mieszkańców Supraśla w 2014 roku[1].
Zabytki
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/dd/Supra%C5%9Bl%2C_Monaster_Zwiastowania_Przenaj%C5%9Bwi%C4%99tszej_Bogurodzicy_i_%C5%9Bw._Jana_Teologa_w_Supra%C5%9Blu_uuo.jpg/240px-Supra%C5%9Bl%2C_Monaster_Zwiastowania_Przenaj%C5%9Bwi%C4%99tszej_Bogurodzicy_i_%C5%9Bw._Jana_Teologa_w_Supra%C5%9Blu_uuo.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/bc/Suprasl_monastyr_9.jpg/180px-Suprasl_monastyr_9.jpg)
- Prawosławny monaster męski Zwiastowania Przenajświętszej Bogurodzicy Maryi i św. Apostoła Jana Teologa
- Rzymskokatolicki kościół parafialny Świętej Trójcy – neobarokowy, wybudowany w latach 1861–1865.
- Kościół ewangelicko-augsburski – neogotycki, pochodzący z 1870. Obecnie pełni funkcję rzymskokatolickiego kościoła parafialnego pw. NMP Królowej Polski.
- Zespół kaplicy cmentarnej pw. Wszystkich Świętych, składający się z murowanej wieży z pocz. XVIII w. oraz drewnianego korpusu z poł. XIX w., początkowo unicka, po 1839 prawosławna, współcześnie rzymskokatolicka.
- Cmentarz ewangelicki (obecnie rzymskokatolicki) – na cmentarzu dwie wyróżniające się budowle: kaplica grobowa rodziny Buchholtzów, neogotycka, wybudowana w 1904 według projektu arch. Hugo Kudera, oraz kaplica grobowa rodziny Zachertów, wymurowana w 1885 według projektu architekta H. Zydoka.
- Pałac Buchholtzów – obecnie siedziba Liceum Plastycznego im. Artura Grottgera w Supraślu. Secesyjny pałac, siedziba jednej z najsłynniejszych rodzin supraskich fabrykantów, zbudowany w latach 1892–1903. We wnętrzu zachowane polichromie, stolarka, sztukateria i żeliwna secesyjna klatka schodowa. Przy pałacu park przekomponowany na początku XX w. (jedyny przykład secesyjnego ogrodu w województwie podlaskim).
- Dom Ludowy – obecnie sala kinowo-koncertowa. Drewniany modernistyczny budynek wzniesiony w 1934 według projektu architekta Jarosława Giryna.
- Dom Ogrodnika (Stara Karczma, Stara Poczta) – obecnie dom mieszkalny, ul. Konarskiego 3. Drewniany dom, z naczółkowym dachem, zbudowany XVIII/XIX w.
- Dwór Zacherta – klasycystyczny dworek z kolumnowym portykiem wybudowany w połowie XIX w. jako dom miejscowego fabrykanta. Zniszczony, zrekonstruowany w 1988. Obecnie mieści się w nim siedziba Parku Krajobrazowego Puszczy Knyszyńskiej.
- Zespół fabryczny Jansena – ob. stołówka i internat Liceum Plastycznego. Wybudowany przed 1866 dom właściciela z zachowaną neoklasycystyczną polichromią. Obok manufaktura włókiennicza zbudowana w 1849. Także: Dom Jansena.
- Kaplica św. Jerzego Zwycięzcy na cmentarzu prawosławnym w Podsupraślu – murowana, wybudowana w 1901.
- Drewniane domy tkaczy (XIX w.), drewniany Domek Ogrodnika
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0e/Suprasl_wejscie_do_cerkwi_15.07.09_pl.jpg/131px-Suprasl_wejscie_do_cerkwi_15.07.09_pl.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f3/Suprasl_Dom_Ogrodnika.jpg/237px-Suprasl_Dom_Ogrodnika.jpg)
Gospodarka
Przemysł włókienniczy, odzieżowy, drzewny, ceramiczny (rzemiosło) oraz turystyka.
Transport
Komunikacja samochodowa
- droga wojewódzka 676 Porosły – Białystok – Supraśl – Krynki.
Religia
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/63/Suprasl_kosciol_NMP_Krolowej_Polski_1.jpg/240px-Suprasl_kosciol_NMP_Krolowej_Polski_1.jpg)
Cmentarze
- Cmentarz katolicki w Supraślu
- Cmentarz prawosławny w Supraślu
- Cmentarz ewangelicki w Supraślu
- Cmentarz żydowski w Supraślu
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/ca/Suprasl_-_Grobowiec_Zachertow.jpg/183px-Suprasl_-_Grobowiec_Zachertow.jpg)
Edukacja
- Przedszkole z Oddziałami Integracyjnymi w Supraślu im. Jana Pawła II,
- Sportowa Szkoła Podstawowa im. Ferdynanda Mareckiego w Supraślu,
- Centrum Edukacji w Supraślu (istniało do 2015 r.),
- Liceum Plastyczne im. Artura Grottgera w Supraślu.
Sport
- Supraślanka Supraśl - klub piłkarski
Życie kulturalne
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7f/Pa%C5%82ac_Archimandryt%C3%B3w_01.jpg/220px-Pa%C5%82ac_Archimandryt%C3%B3w_01.jpg)
Od 1996 cyklicznie organizowana jest impreza pt. „UROCZYSKO. Spotkania z naturą i sztuką”, w ramach której corocznie w Supraślu odbywają się Mistrzostwa Świata w Pieczeniu Kiszki i Babki Ziemniaczanej[16].
Od 2007 w Supraślu organizowany jest Europejski Młodzieżowy Festiwal Muzyczny „Gloria” z repertuarem operowo – operetkowym. Festiwal narodził się z inicjatywy polskiego śpiewaka Aleksandra Teligi i jego małżonki. Główne koncerty odbywały się w ujeżdżalni koni Centrum Edukacji w Supraślu.
W Supraślu nagrywane były niektóre sceny do filmu U Pana Boga za miedzą, a także do serialu TVP Blondynka.
Teatr Wierszalin – zespół teatralny założony w 1991 przez reżysera Piotra Tomaszuka oraz grupę współpracujących z nim aktorów. Siedzibą teatru jest miejscowość Supraśl pod Białymstokiem.
W okresie Wielkanocy (prawosławnej) w monastyrze odbywa się Międzynarodowy Festiwal Dzwonów Cerkiewnych.
Od 2017 roku w mieście odbywa się festiwal Podlasie SlowFest.
Przy monasterze Zwiastowania Przenajświętszej Bogurodzicy umiejscowione jest prawosławne centrum konferencyjne, ośrodek szkoleniowy i oświatowy - Akademia Supraska.
Collegium Suprasliense chroni i popularyzuje dziedzictwo kulturowe Supraśla, Podlasia oraz Kresów Wschodnich, współuczestniczy w ochronie zabytków i miejsc pamięci narodowej, prowadzi działalność badawczą i wydawniczą.[17]
Muzea
- Muzeum Ikon w Supraślu
- Muzeum Sztuki Drukienniczej i Papiernictwa[18]
Części miasta
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f7/Ratusz_Supra%C5%9Bl.jpg/220px-Ratusz_Supra%C5%9Bl.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2c/Suprasl_Brzozowka_A12.jpg/220px-Suprasl_Brzozowka_A12.jpg)
Podział terytorialny kraju (TERYT) wymienia części miasta: Dębowik i Podsupraśl (do 2011 także Pstrągownia).
Miasta partnerskie
Balsthal (Szwajcaria) – od 1998 roku,
Großenkneten (Niemcy) – od 1999 roku,
Porthcawl (Walia) – od 2001 roku,
Zgierz (Polska) – od 2001 roku,
Druskienniki (Litwa) – od 2004 roku.
Zobacz też
- Kopna Góra – mogiła i mauzoleum powstańców listopadowych
Przypisy
- ↑ a b c Supraśl w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2016-01-11] , liczba ludności na podstawie danych GUS.
- ↑ Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2018 r.
- ↑ Iwona Borowik, Krzysztof Sztalt: Współczesna socjologia miasta. Wielość oglądów i kierunków badawczych dyscypliny. Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2007, s. 73. ISBN 978-83-229-2874-5.
- ↑ Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie uznania miasta Supraśl za uzdrowisko (Dz.U. z 2002 r. nr 1, poz. 5).
- ↑ Национальный атлас Беларуси, Mińsk 2002, s. 266–267.
- ↑ a b Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2013 r.. Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 2014-07-14]. (pol.).
- ↑ Pierwsza synagoga w Supraślu | Wirtualny Sztetl [online], sztetl.org.pl [dostęp 2020-03-10] .
- ↑ a b Synagoga przy ul. Zgierskiej | Wirtualny Sztetl [online], sztetl.org.pl [dostęp 2020-03-04] .
- ↑ „Supraśl” M. Czajkowski, J. Zyskowski, H. Oldykowski, Wydawnictwo Artystyczno -Graficzne, s. 8.
- ↑ Czerwony garnizon w Supraślu [online], www.suprasl.pl [dostęp 2021-03-18] .
- ↑ Yitzak Arad: Belzec, Sobibor, Treblinka. The Operation Reinhard Death Camps. Bloomington: Indiana University Press, 1999, s. 396. ISBN 978-0-253-21305-1.
- ↑ „Supraśl” M. Czajkowski, J. Zyskowski, H. Oldykowski, Wydawnictwo Artystyczno -Graficzne, s. 8, 14, 17.
- ↑ ZNAD WILII nr 1/81 [online], Wilnoteka [dostęp 2020-05-12] (pol.).
- ↑ LeonardL. Drożdżewicz LeonardL., Z DOLINY ŁOSOŚNY, Zasłyszane w Akademii Supraskiej, „Znad Wilii”, nr 1 (81) z 2020 r., s. 91-97, autor pisze o uczelni na pograniczu kultur, wyodrębniając sylwetkę wybitnego slawisty i badacza, prof. Aleksandra Naumowa, 2020 .
- ↑ Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej: opracowany na podstawie wyników pierwszego powszechnego spisu ludności z dn. 30 września 1921 r. i innych źródeł urzędowych., t. T. 5, województwo białostockie, 1924, s. 10 .
- ↑ Andrzej Ciszewski: Supraśl: mistrzostwa w pieczeniu kiszki i babki ziemniaczanej. onet.pl, 2018-06-10. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-11-02)].
- ↑ STOWARZYSZENIE KULTURALNE "COLLEGIUM SUPRASLIENSE" | Rejestr.io [online], rejestr.io [dostęp 2024-03-12] .
- ↑ Muzeum Sztuki Drukarskiej i Papiernictwa w Supraślu wznawia działalność [online], druk.info.pl [dostęp 2022-12-07] [zarchiwizowane z adresu 2020-12-02] .
Linki zewnętrzne
![]() | Zobacz w indeksie Słownika geograficznego Królestwa Polskiego hasło Supraśl |
- Strona Urzędu miejskiego w Supraślu
- Strona o Supraślu
- Supraśl, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. XI: Sochaczew – Szlubowska Wola, Warszawa 1890, s. 590 .
- Akademia Supraska
- p
- d
- e
Miasta na prawach powiatu | |
---|---|
Miasta powiatowe | |
Miasta gminne |
|
- p
- d
- e
Części miasta wg TERYT | |
---|---|
Inne | |
Dawniej w granicach miasta |
|
- p
- d
- e
- Siedziba gminy: Supraśl
Miasto |
|
---|---|
Części miasta | |
Wsie | |
Kolonia wsi |
|
Przysiółek wsi |
|
Kolonie |
|
Osady leśne | |
Przysiółek |
|
- p
- d
- e
Miasta | |
---|---|
Gminy miejsko-wiejskie |
|
Gminy wiejskie |
|
- p
- d
- e
- Siedziba powiatu – Białystok
Przynależność wojewódzka |
|
---|---|
Gminy miejskie (1795–1975) |
|
Miasteczka (1795–1934) | |
Osiedla (1954–72) |
|
Gminy wiejskie (1861–1954 i 1973–75) |
|
Gromady (1954–72) |
|